Aşı takvimi nereden takip edilir? Kart, e-Nabız ve ASM

Suçiçeği aşısı Türkiye'nin rutin takvimine 2013'te tek doz olarak girdi. Bu yıl, 1 Eylül 2026'dan itibaren ikinci bir doz eklendi; o dozu almamış, belli bir yaşı doldurmamış çocuklar için yakalama aşılaması da başladı. Yani geçen yıl telefonuna kaydettiğin tablo artık eksik olabilir. Asıl iş takvimi ezberlemek değil, elindeki üç kaydın birbirini tutup tutmadığına bakmak.

Aşı takvimi, Sağlık Bakanlığının hangi aşının hangi yaşta ve kaç doz yapılacağını gösteren ulusal planı. Güncel hâli Bakanlığın Aşı Portalı'nda (asi.saglik.gov.tr) yayımlanıyor. Bebeğine özel takibi aile hekimin yapıyor, yapılan her doz aşı kartına ve e-Nabız'a işleniyor. Takvimdeki rutin aşılar aile sağlığı merkezinde ücretsiz.

Aşı takviminde hangi hastalıklar var

Ulusal takvim bugün on üç hastalığa karşı rutin aşı içeriyor: difteri, boğmaca, tetanos, çocuk felci, hepatit B, hepatit A, Hib (Haemophilus influenzae tip b), verem, kızamık, kabakulak, kızamıkçık, suçiçeği ve pnömokok. Kimi aşı tek dozla bitiyor, kimi hepatit B aşısı gibi birkaç doza yayılıyor, kimi de yıllar sonra bir pekiştirme dozu istiyor.

Sıralama rastgele değil. AAP'ye göre her dozun yerini iki şey belirliyor: bağışıklık sisteminin aşıya en iyi yanıt verdiği dönem ve hastalığın o yaştaki bebek için en tehlikeli olduğu dönem. Kızamığın küçük çocukta nasıl seyrettiğini görünce o dozun neden keyfe göre ertelenmediği daha iyi anlaşılıyor.

Hangi ayda hangi aşı yapıldığını nereden öğrenirsin

Bu sorunun cevabı dört ayrı yerde duruyor ve her birinin işi başka.

• Aşı Portalı: Bakanlığın "Aşı Takvimi" sayfası güncel ulusal takvim belgesine götürüyor. Herkes için geçerli genel plan bu.
• Aile hekimin: Bebeğinin hangi dozu aldığını, sıradakinin ne zaman olduğunu o bilir, randevuyu da o verir.
• Aşı kartı: Yapılan her doz tarih ve kaşeyle buraya yazılıyor. Bir fotoğrafını telefonunda tutarsan kart evde kaldığında da elinin altında olur.
• e-Nabız: Sisteme girilen aşılar burada da görünüyor. ASM'yi aramadan önce bakılacak ilk yer çoğu zaman burası.

İnternette "aşı takvimi 2026" diye aratınca çıkan tabloların bir kısmı özel kliniklerin ya da kişisel sitelerin hazırladığı listeler. Bazıları ulusal takvimle ücretli aşıları aynı tabloya koyuyor, bazıları da takvim güncellenince geride kalıyor. Ay ay bir liste görmek istiyorsan Bakanlığın belgesini aç; bebeğine ne zaman ne yapılacağını ise aile hekiminden duy.

Kart, e-Nabız ve aile hekimi aynı şeyi söylüyor mu

Takibin püf noktası burada. Üç kayıt normalde birbirini tutmalı. Ama bazen bir kaşe unutuluyor, bir doz sisteme geç giriliyor ya da taşınınca kayıt yarım kalıyor. Bunu fark etmenin en kolay yolu, her aşı gününü küçük bir rutine bağlamak:

• ASM'den çıkmadan: karttaki tarihe, aşının adına ve kaşeye bir göz at.
• Eve dönünce: sıradaki randevunun tarihini telefonunun takvimine yaz, birkaç gün öncesine de bir hatırlatma koy.
• Aynı hafta içinde: e-Nabız'da o dozun görünüp görünmediğine bak.
• Aile hekimin ya da şehrin değiştiyse: yeni ASM'ye ilk gidişinde kartı yanına al; eksik görünen bir doz varsa orada konuşulur.

Kartta yazan bir doz e-Nabız'da görünmüyorsa ya da tersi olduysa, kartı alıp ASM'ye uğramak çoğu zaman yetiyor. Kayıt netleşmeden "garanti olsun" diye yeni bir doz yaptırmaya gerek yok; neyin eksik olduğunu aile hekimin belirler.

Bir aşı kaçarsa ne olur

Bir hastalık, uzun bir bayram tatili, karışan bir randevu. Bir dozun gecikmesi sanıldığından sık yaşanıyor, telafisi de çoğu zaman basit. AAP, kaçan bir doz yüzünden serinin baştan başlamadığını, çocuğun kaldığı yerden devam ettiğini söylüyor. Sana düşen, aile hekimini arayıp yeni bir tarih almak; hangi aşının öne alınacağını ve dozlar arasında ne kadar bekleneceğini o planlar.

Hafif bir nezle her zaman erteleme sebebi sayılmıyor. AAP, burun akıntısı gibi hafif hastalıklarda aşının çoğu zaman aynı gün yapılabildiğini yazıyor; o gün yapılıp yapılmayacağına bebeğini muayene eden hekim karar verir. Kreşe yeni başlayıp neredeyse her ay hastalanan bir çocukta bu ayrım işe yarıyor; yoksa randevular birbiri ardına kayıp gidiyor.

Bir de bilerek yapılan erteleme var: "aşıların arasını açalım, aynı gün iki iğne olmasın" düşüncesi. AAP bunun daha güvenli olduğunu gösteren bir araştırma bulunmadığını, aradaki her boşluğun korumasız geçen bir süre olduğunu belirtiyor. Aynı gün birden çok aşı bağışıklık sistemini yormuyor; aşılar yalnız tek başına değil, birlikte uygulandıklarında da test ediliyor.

Takvim dışındaki özel aşılar

Ulusal takvimdeki on üç hastalığın dışında, ücretli yapılan aşılar da var. Aileler en çok rotavirüs ve meningokok aşılarını soruyor. Bunlar takvimin yerine geçmiyor, yanına ekleniyor. Hangisinin bebeğin için uygun olduğunu ve takvimdeki dozlarla nasıl yan yana geleceğini çocuk doktorun ya da aile hekimin planlar. Özel bir aşı yaptırdıysan kartına yazdır, aile hekimine de haber ver; bir sonraki randevuyu ayarlarken bunu bilmesi gerekiyor.

Aşı gününe ve sonrasına hazırlık

Kolay açılan bir body, çantada kart, aşıdan hemen sonra emzirmek ya da sarılmak. Bu küçük ayrıntılarla bebek o birkaç dakikayı daha kolay atlatıyor.

Sonrasında hafif tepkiler olağan. Bakanlığın Aşı Portalı'na göre aşı yerindeki ağrı, şişlik ve kızarıklık ile ateş, huzursuzluk ve iştahsızlık genellikle birkaç gün içinde kendiliğinden geçiyor. Verem (BCG) aşısının yapıldığı yerde birkaç hafta sonra sivilceye benzer bir şişlik çıkması da beklenen bir durum; zamanla küçük bir iz bırakarak iyileşiyor. Kızamık-kızamıkçık-kabakulak aşısından sonraki günlerde kısa süren bir döküntü de görülebiliyor. AAP bu hafif belirtileri vücudun bağışıklık kurduğunun işareti sayıyor.

Aşıdan sonra ne zaman hekime başvurmalı

• Aşı yerindeki şişlik birkaç gün içinde gerilemiyor, büyüyor, ısınıp akıntı yapıyorsa.
• Ateşle birlikte bebek her zamankinden çok halsizse, emmeyi ya da yemeyi bıraktıysa. Ateşin hangi noktada muayene gerektirdiğini hekimin belirler.
• Saatlerce süren, hiçbir şeyle dinmeyen bir ağlama varsa.
• Yüzde ya da dudakta şişlik, vücuda yayılan kabarık döküntü ya da nefes almada zorluk varsa: bu acil, 112'yi ara.
• Kafana takılan her değişikliği aile hekimine anlat. Aşıyla ilgili olabilecek durumları Bakanlığa aşıyı yapan ya da muayene eden hekim bildiriyor; senin fark ettiğin şey o kaydın başlangıcı olabilir.

Sık sorulanlar

Aşı takvimi nereden bakılır?

Herkes için geçerli takvim Sağlık Bakanlığı Aşı Portalı'nda (asi.saglik.gov.tr) yayımlanıyor. Bebeğine özel durumu ise aşı kartı, e-Nabız kaydı ve aile hekimin gösteriyor.

Hangi ayda hangi aşı yapılır?

Ay ay liste Bakanlığın güncel takvim belgesinde yer alıyor ve zaman zaman değişiyor. Bebeğinin sıradaki dozunu ve tarihini aile hekimin belirler, randevuyu da o verir.

2026 aşı takviminde ne değişti?

Bakanlığın duyurusuna göre 1 Eylül 2026'dan itibaren suçiçeği aşısına ikinci doz eklendi. Bu dozu almamış, belirli bir yaşı doldurmamış çocuklara yakalama aşısı yapılıyor; çocuğunun kapsama girip girmediğini aile hekimine sorabilirsin.

Aşı gecikirse baştan mı başlanır?

Hayır. AAP, kaçan bir dozda serinin baştan başlamadığını, kaldığı yerden tamamlandığını söylüyor. Yeni tarihi ve sırayı aile hekimin belirler.